Cami Ağahamamı mevkiinde, Şair Nailî Sokak ile Dönmedolap Sokağı’nın birleştiği yerdedir. Bu konuda Hadîka, şu bilgiyi vermiştir:
“Bânisi, Akağalardan Darü’ssaâde Ağası olan Malatyalı İsmail Ağa’dır. Yakınında çifte hamamı ve bir âlî çeşmesi dahi vardır. Bâb-ı Hümâyun’a yakın bir imareti ve bir tekkesi dahi vardır. Bu hayrı yaptırmağa, Enderun-ı Hümâyun’da içkiler ağası iken mu vaffak olmuştur. Camiin yapılışı 1045 (1635) tarihindedir. Ağanın kabri, kendi vilâyeti olan Malatya’dadır. Camiin mahallesi yoktur.”
Başka bir rivayete göre İsmail Ağa’nın kabri Malatya’da değil, Rodos Adası’nda Kumburnu tarafındaki Murat Reis Camii hazîresindedir. Fakat taşı yok olmuştur. Hazîre giriş kapısının kemeri üzerinde üç sıra halinde hazırlanmış bir kitâbesi vardır ki, okunabilen kısımları şunlardır:
Kapu ağası İsmail Ağa
Olub fieyhü’l-harem olmuştu. İzze-i saâdetle olub itti
Medine’den…………. Allah’a ibadet
Mısır’dan vasıl olunca Rodos’a Hüda’nın emrile itdi rıhlet
…………… hakka olursa
Karin-i hur u gılman yeri Cennet fiimdi murâd diler âna târîh
O……………… makamın ide Allah Cennet
Sene 1049 (1639)
Zamanla harap olan mabet, Sultan II. Abdülhamid’in askerî ricalinden Şevket Paşa tarafından onarılmıştır. Bunu belirten kitâbesi dış kapı üzerindedir:
Beş vaktin cemâatle salât oldukça eda
İde gufrân bâni-i evvel ve sâniye Hüda
Esasın bin on sekizde yapdı İsmail Ağa
Ba’dehu eyledi ihya camiin Şevket Paşa
1320 (1902)
Bu tamir sırasında cami kapısı önündeki çeşme, camiin cephe duvarı içine alınmış, harap olan şadırvanı kaldırılmış ve yanındaki kuyu da kapatılmıştır. Çeşme camiden sekiz sene sonra yapılmıştır. Böyle olduğuna göre Hadîka yazarının camiyi 1045 tarihinde yapılmış göstermesi doğru değildir.
Cami, kesme taştan ve ahşap çatılı olarak yapılmıştır. Kesme taştan olan sağdaki minaresinin şerefesinden itibaren üst kısmı, 1926 da yıldırım düştüğü için yıkılmış ve 1974 de onarılmıştır.
Sahnı 60 m2 olan bu küçük mabedin yekpâre mermerden yapılmış güzel bir minberi vardır. Cami alt üst pencerelerden ışık alır. Mihrabı niş şeklindedir. Minare tarafında bir pencere ve onun yanında da türbeye açılan bir kapı vardır. Minare, türbenin dört duvarı üzerinde yükselmektedir. Klâsik demir parmaklıklı tek penceresi ise avluya bakmaktadır. İçindeki tek ahşap sanduka kaldırılmıştır. Buraya defin yapılıp yapılmadığı belli değildir1.
- Yüzyıllar Boyunca Üsküdar, Sayfa 60. ↩︎
