Pergamon Büyük Sunağı, Berlin’deki Bergama Müzesinde (Pergamon Museum) önemli eksiklikleri ile sergilendiği halde, muhteşem görüntüsüyle tüm modern sanat kitaplarında hak ettiği yerini alır. Buna rağmen antik dünyada birkaç küçük ifadenin dışında pek fazla bahsedilmeyen eserlerden biri olması şaşırtıcıdır. Bu küçük ifadelerden biri, Pergamon Sunağına “Şeytanın Tahtı” unvanını kazandıracak olan Hıristiyanların Aziz Yuhanna’sının “Vahiy”inde geçen kısa bir anlatımda yer alır ve gözden kaçırılmaması gereken bir öneme sahiptir. Vahiy’de Yuhanna (2.13-16), Anadolu’daki yedi Hıristiyanlık cemaatinden biri olarak gösterdiği Pergamon’da “Şeytanın Tahtı”nın bulunduğundan bahseder. Gerçekten de uzaktan bakıldığında bir taht siluetine benzeyen Pergamon Sunağının şeytan ile özdeşleşmesi ise sunağın etrafını dolanan yeraltı tanrılarına karşı tanrıların son mücadele sahnelerinden dolayı olmalıdır.

Şeytanın Tahtı – Aktüel Arkeoloji
Murat Nağış

Berlin'deki Pergamon Muesum'da bulunan Bergama Zeus Sunağı.
Bergama Zeus Sunağı
Zeus Sunağı'nın Bergama Akrapolü'nde temellerin bulunduğu yer.
Sunağın dış yüzeyini kaplayan fresklerden bir bölüm.

Bergama Zeus Sunağı ya da Zeus Altarı, Kuzey Batı Anadolu'da, İzmir'in kuzeyinde bulunan günümüzde Bergama olarak anılan antik Pergamon şehrinde Pergamon Krallığı'nı yöneten Attalos hanedanı tarafından MÖ 2. yüzyılda yaptırılmış anıtsal dinsel bir yapıdır. Keskin bir U şeklinde olan yapı Bergama Akropolü üzerinde bulunur. 35,64 m genişliğinde 33,4 m derinliğindedir. Yapının ön tarafında bulunan merdivenler 20 m genişliğindedir.

Dışında ve iç mekanlarında bulunan mermer kaplama üzerindeki freskler sanat tarihinin en önemli yapıtları arasında sayılır. Dış cephe freskleri antik Helen dünyasının Olimpos tanrıları ile devler (Gigantlar) arasındaki savaşı, iç alandaki freskler Pergamon'un kuruluş söylecesi olan Telefos söylencesini anlatır.

Bu görkemli yapının kalıntıları 1870'li yıllarda Alman mühendisi Carl Humann tarafından, o zamanın Prusya'sına götürülmüştür. Bugün, Berlin'de bulunan Pergamon (Bergama) Müzesi'nde sergilenmekte ve her yıl binlerce insan tarafından ziyaret edilmektedir.

✶ Medya