Antalya ili Serik ilçesi sınırları içerisinde yer alan Aşağıoba Camii, yerel adıyla Çingene Boğazı, Aşağıoba mahalle merkezinin dışında kalmaktadır. Tek kubbeli, kare planlı bu cami 800 yıl önce inşa edilmiştir. Herhangi bir kitabesi bulunmayan caminin banisi ve mimarı bilinmemektedir. 2006 yılında ağır hasar gören caminin sadece doğu ve güney cephelerinin bir kısmı ayakta kalabilmiştir. Teknik ve mimari özellikleri Gebiz’deki tarihi Macar Camii ile benzerlik göstermektedir.

Serik’in 23 kilometre kuzeyinde, Aşağıoba’da yer alan ve büyük ölçüde harap olan caminin günümüze ulaşan doğu ve güney cepheleri, özgün kare planını ve tek kubbesini ortaya koymaktadır. Sekizgen bir kasnakla desteklenen kubbenin kitabesi bulunmamakta olup, banisi ve mimarı tespit edilememiştir.

Moloz taştan inşa edilen yapının kubbesi geleneksel Türk çinileriyle kaplanmıştır. Kalıntılar bir istinat duvarı ile çevrili olduğunu göstermektedir. Orijinal giriş olan kuzey cephesi tamamen yıkılmış, güney cephesinin bir kısmı ise bir pencere açıklığı gösterecek şekilde kalmıştır. En iyi korunmuş bölüm olan doğu cephesi boştur.

Kuzey cephesindeki muhtemel dikdörtgen kapı, özenli bir hat sanatına sahip olan dua salonuna (harim) açılmaktadır. Güney cephesindeki yuvarlak kemerli mihrabın (dua nişi) bir kısmı günümüze ulaşmıştır ve iç kısmı mavi boya ile zikzak motifiyle süslenmiştir. Mihrabın üzerinde “Allah” ve “Cella Celâlü” yazılarıyla çevrelenmiş bir madalyon bulunmaktadır. Benzer yazılar kubbeyi destekleyen pandantiflerde de bulunmaktadır. Günümüze ulaşan diğer kitabeler arasında “Muhammed Allahümme” ve “Radiyallahu Anhu” bulunmaktadır. Caminin altında kısmen korunmuş, yerel taştan inşa edilmiş, tarihi demir borusu, kemeri ve niş lentosu hala görülebilen yüksek kaliteli bir çeşme yer almaktadır, ancak su kanalı hasar görmüş ve molozların altına gömülmüştür.

Devlet arşivlerinde Aşağıoba Camii hakkında herhangi bir bilgiye rastlanmamıştır. Ancak Gebiz’deki Macar Camii ile karşılaştırıldığında, malzeme, teknik ve tasarım açısından her iki yapıda da aynı ustanın çalışmış olabileceği düşünülmektedir. Aşağıoba Camii, 2013 yılında Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü tarafından taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiştir.1

  1. Antalya Kültür Envanteri, Aşağıoba Mahalesi Cami ↩︎

✶ İlişkili Yerler