Antiphellos Aslanlı Lahit
Antiphellos Kral Mezarı, Antiphellos Lahdi olarak da bilinir.
- Tür: Anıt Mezar, Yazıt
- Kültür: Likya
- Yüzyıl: MÖ 4. yy
- Bölge: Türkiye, Akdeniz Bölgesi, Antalya, Kaş
- Durum: Erişilebilir
Hyposorion üzerinde yükselen, ahşap taklidi sandukalı ve oval biçimli kapaklı klasik bir Likya lahdidir. Mezar, adını kapağın her iki yanında bulunan aslan başı şeklindeki iki protomdan almaktadır. Hala orijinal yerinde duran lahit, günümüzde Kaş’ın işlek merkezinde bulunmaktadır. 19. yüzyıl gezginlerinden Spratt & Forbes, burada bulunan yüzlerce lahit arasında bu mezarın hem mimarisi hem de üzerindeki uzun yazıt ile dikkat çektiğini belirtmiştir. Kuzey yüzünde bulunan 9 satırlık yazıt (TL 55) kıtalara bölünmüş ve Likya dilinin daha eski bir lehçesi olduğu düşünülen Likçe B ile yazılmıştır. Yazıtın içeriği tam olarak çözülememiş olsa da mezarın Pixre isimli bir kişiye ait olduğu anlaşılmaktadır. Bu kişi, kapak alınlığındaki kabartmada oturan bir kadının önünde ayakta dururken tasvir edilen adam olabilir. Pixre muhtemelen bu mezarı tüm ailesi için yaptırmıştır. Hanedan dönemi mezarı Antiphellos’taki en eski mezarlardan biridir. Jan Zahle mezarı MÖ 390-380 yıllarına tarihlemektedir.1
Yazıt TL 55 (Lykia B dilinde)2
Aslanlı Mezar olarak adlandırılan lahdin kuzey yüzünde yer alan 9 satırlık bir yazıttır. Yazıt, Likçe’nin şiirsel bir versiyonu olduğu düşünülen Likçe B (Milyan olarak da adlandırılır) dilinde yazılmış iki yazıttan biridir (diğeri Xanthos’ta, Xeriga Anıtı (veya Xanthian dikilitaşı) olarak adlandırılan Yazıtlı Anıt’ın batı tarafındadır) ve metin kıtalara bölünmüştür. İlk dizede adı geçen Pixre’nin mezarın sahibi olduğu düşünülmektedir.
Transliteration (Schürr, 2018):
I 1[eb?]añn[ẽ?]: mlu-te-ne-welputi: Pixre: Lijenuwi:
Pleliz: madrane: wirasajaja ’tm̃qrẽ: Lijaiz)
II me-’budi-ke: prijẽ: meri: zipsse: kudi: s[…]x̣a: q[…]
n’-epdi 2[.]lx̣ruje sepñnasi: sttrm̃mi: sebe: pasbã)
III eke: Pleliz: abura: me-’bei: tiṛbeti: zirãpla:
ne-lelixa nere: km̃masadi: xlusã: qereimedi)
IV ẽmu-we-te: q̣laxa: zppli-de: kãtdqẽ: Tṛqqñta<sẽ?>
3[?]ṇ’azxlp̣[.]ã kiḅẹ-ḍa[.(.)]pa[.]ãna kuprimẽ)
V me-uwe Memleje: pri-p̣e trija date qirzẽ qabalimedi:
sljtãmi udṛñte: sebe-kuprimesi k<ñ?>ta-ẽ: xị[sñ?]te-j-epñ)
VI 4[?]aṭa: ãpiti[-pe? a?]tli: Lijanuwa kụli-ke: mru[w?]asi:
tidñta: xbade: s<e>be: purese: mñnusama: lajata)
VII epe-des: qajã: Wesñteli: prijãmi:[…] qrbblali:
Sebeda Xba ladã: t[u]wẽm[i] 5leị:[..]d[..]: erei[m]edi)
VIII epe-palarã: wzza[:]ijesi: ãla: xi: zinase:
Trqqiz: ki-kikiti: seb’-[u]wedṛiz: qlei: masa<i>z)
IX me-i-’bei-pe: tuwi-be-w’-ẽnẽ: slatu: wesedi: prijãma:
6pasñte:[….]ẹse atrala: seb’-erbḅi: km̃qi-ke: ‘lbbeweli)
X kapsaqẽ: pinau: utm̃qrimi: mlu neriu:
muwaxa: tuwẽmedi: Xaba: tutasiz: ne-kike-’pñ[)]
XI 7mlụ[:]xrau Plluwi[:]zuta: ne-k’-irelesi: ki-xrãti
ziwalã: ne-ke: luwadladi: ki-llete ’rblẽ: qereimedi)
XII ubreñza ’brala: ut-eñneri: ’rm̃paimi: m̃qri[ñ]8ti:
zm̃pra: qelei: punamadijedi: ãala: tuxaradi)
XIII ssepssẽ: qirzã: Trqqñtasati: kdi: a: qelẽ-n-ẽti:
ñtete: xrbbla<tã? ca. 14 characters>9i: Tunewñṇi<j̣e?>)
XIV sñ<
- Lycian Monuments, Antiphellos ↩︎
- Diether Schürr, Die lykischen Gedichte I: Rekonstruktion der poetischen Form ↩︎
✶ İlişkili Yerler
