Şeyh Mansuri Camii, Mardin ili, Artuklu ilçesi, Yalım Mahallesi’nde bulunmaktadır. Giriş kapısının lentosuna asılan tabelada M. 1108 tarihi yazarken, Müftülük tabelasında ise 1965 tarihi yazmaktadır. Mor İsyo Kilisesi iken 20. yüzyılda camiye dönüştürülmüştür. Dikdörtgen bir alana oturtulan caminin inşasında, kesme ve düzgün kesme taş kullanılmıştır. Camiye, güneybatıda bulunan 1,55m genişliğinde, 0,65m derinliğinde ve 2,40m yüksekliğindeki üç dilimli niş içerisine yerleştirilmiş, dikdörtgen formlu giriş açıklıklarından geçiş sağlanmaktadır. Harim mekânı, doğu-batı yönünde 16,50m, kuzey-güney yönünde 12,15m ölçülerinde ve dikdörtgen planlıdır. Sivri kemerler ile enlemesine üç sahına ayrılan harim mekânının kıble yönünde, dışa çıkıntı yapan bir mihrap bulunmaktadır. Dikdörtgen bir çerçeve içine alınan ve üzeri istiridye kabuğu şeklinde yapılan mihrap, 1,0m genişliğinde, 0,60m derinliğinde ve 2,65m yüksekliğindedir. Mihrap her iki yanı sütunceler ile sınırlandırılmış, sütuncelerin içine oturan üç dilimli niş bulunmaktadır. Mihrabın batısında ahşap yapımı bir minber bulunmaktadır. Harim mekânının kuzeyinde, betonarme malzeme ile yapılmış kadınlar mahfili yer almaktadır. Harim mekânının batısında bulunan, dikdörtgen formlu giriş açıklığından, imamın yaşam alanı olarak kullandığı 2 katlı yapıya geçilmektedir. Çeşitli biçimlerde pencere açıklarına yer verilen cami, içten çapraz tonozlu; dıştan üzeri düz dam ile örtülüdür. Caminin güney cephesi, kat bitimini simgeleyen silmeler ve silmelerin hemen altı ise mukarnaslar ile hareketlendirilmiştir. Caminin güneybatı köşesine sonradan eklenmiş bir minare bulunmaktadır. Kare planlı bir kaide üzerinde yükselen minare iki şerefeli olup üzeri külah ile örtülmüştür. Dış cephedeki derzlere çimento harç ile müdahale edilen yapının, tonoz yüzeyindeki boyada dökülme ve renk değişim gözlemlenmektedir.1

  1. Mardin İli Kültür Envanteri, Cilt I, s. 36. ↩︎