Zinciriye Çeşmesi, Mardin ili, Artuklu ilçesinin Şar Mahallesi’nde yer almaktadır. Çeşmenin alınlığında şerit şeklinde Celî sülüs hatla yazılmış bir kitabe bulunmaktadır. Kitabe büyük oranda tahrip olduğundan okunamamıştır. Ancak 1385 tarihinde inşa edilen Zinciriye Medresesi’nin güney cephesine bitişik vaziyetteki bu çeşmenin de aynı tarihte inşa edildiği düşünülmektedir. Yığma tekniği ile inşa edilen çeşmenin yapımında, kesme taş kullanılmıştır. Sivri kemerli olan çeşme, yapılara bağımlı olan çeşmeler grubuna girmektedir. Tek havuzdan oluşan yapının çeşme nişi, 2,50m genişliğinde, 1,27m derinliğinde ve 3,40m yüksekliğindedir. Beşik tonozlu çeşmenin kuzey duvarında, yerden yaklaşık 0,30m yüksekliğinde metal yapımı bir lüle bulunmaktadır. Lülenin hemen üzerinde çeşme nişini üç yönden çevreleyen ve büyük oranda tahrip edilmiş tek satırlık kitabe görülmektedir. Kitabenin üzerinde yer alan çeşme nişinin alınlığı, istiridye kabuğu motifi ile hareketlendirilmiştir. Yapıda, son dönemlerde gerçekleştirilmiş herhangi bir restorasyon tespit edilmemiştir. Uzun süreli doğal etkenlerden kaynaklı duvar yüzeylerinde, aşınma, parça kopmaları, tuzlanma ve rutubetlenme söz konusudur. Bardaklık kısmının üzerinde bulunan kitabe özgün halini yitirmiş ve yazılarda silinmelerin olduğu saptanmıştır.1

  1. Mardin İli Kültür Envanteri, Cilt I, s. 226. ↩︎
✶ Medya