Karamehmet Konağı, 20. yüzyılın başlarında yapıldığı düşünülmektedir. Cumhuriyet Mahallesi’nde yer alan bu geleneksel Trabzon evi, sokak dokusuna uyum sağlayarak sokağın doğal kıvrımlarına müdahale etmeden, yapının kendi bünyesinde oluşturulan açısal eğikliklerle inşa edilmiştir. İki yol ağının birleşim noktasında bulunan yapı, hem iç sokağın hem de Özgür Caddesi’nin izlediği hattı devam ettirecek biçimde planlanmıştır ve Trabzon’da ortalama halkın yaşadığı geleneksel evlerden biri olarak tanımlanmaktadır.

Yapı, kuzeydeki iç sokağa açılan ana kapıdan girilen, açısal eğimlere sahip uzunlamasına bir plana sahiptir. Güneyden itibaren Özgür Caddesi’nin aldığı tabii kıvrımlara uyum sağlamak amacıyla iki açısal kıvrım ile batıya doğru yönelmiş, düzgün çokgen form bozulmuş bir taban elde edilmiştir. Alt katın bu açısal eğimi, üst katta gönye çıkmalarla düzeltilmeye çalışılmış ve üst katlarda daha düzgün çokgen mekânlar elde edilmiştir. Kuzey tarafta üç katlı bir düzenleme gösteren yapı, güney cephede yalnızca tek katlı görünmektedir. Yapının kuzey ön tarafında yer alan bahçe, daha sonradan araba garajı olarak değiştirilmiştir.

Taş malzeme ile yığma usulde inşa edilen yapının kapı açıklığı ve pencere düzeni, 20. yüzyılın ilk çeyreğinde inşa edilen geleneksel mimari özellikleri taşımaktadır. Cepheler genel olarak sade olup kuzeye bakan ana cephe ile Özgür Caddesi’ne bakan doğu cephesi dışında diğer cepheler özeldir. Kat silmeleri belirgin değildir; açıklık söveleri cephe ana sathından dışarı taşırılarak vurgulanmış, kilit taşı daha belirgin hâle getirilmiştir. Üçgen alınlıklı beşik çatı saçağı olmayan sade bir düzenleme göstermektedir. Özgür Caddesi’ne bakan doğu cephe, gönye çıkmalar nedeniyle hareketli olmakla birlikte mimari unsurlar bakımından sadedir.

✶ Kaynaklar