Kilise, 1772 yılında Bornova’nın Rum halkı tarafından toplanan paralarla mimar Cortazziye yaptırılmıştı. 1839-1840 yılları arasında Prasakakis, Kanas, Mavrogordato, Hacı Tourasi, Hacı Gianakou isimli varlıklı rumların yardımıyla aynı yere daha büyük bir kilise yapıldı. Kilisenin görkemli bir çan kulesi ile güzel bir girişi vardır. Çan kulesi, 1883, Theodoro Mantzouranis tarafından ünlü mimar Rocco Vitali’ye yaptırıldı.
25 metre uzunluğunda kırmızı taştan ve 7 çanlı bu kilise Bornova’nın en yüksek yapısı idi. O zamanki Rum Bornovalılar bu kiliseleri ile gurur duyuyordu. 15 Ağustos tarihinde Meryem Ana Yortusu bu kilise de oldukça gösterişli olarak kutlanmakta idi. Kilisenin yanında bir de Rum Erkek İlkokulu (Kars Okulunun yerinde) bulunuyordu. İçinde birçok değerli ikona bulunan kilisedeki en değerli ikona Aziz Yahya İkonası idi. 1922 yılından hemen sonra yıkıldığı anlaşılan kiliseden geriye sadece birkaç resim ulaşmıştır.
(1746’da Ermeni Katolik Claire Agop, 1725’ten beri sahip olduğu evini Bornova sakini ve İzmir’deki Venedik Konsolosu Francesco Cortazzi’ye (Hortadji) 2500 kron karşılığında sattı. 1772’de ev, Francisco’nun oğlu Luca tarafından Panaya (Meryem Ana) Kilisesi’nin inşası için Yunan cemaatine satıldı.
KAYNAK: Levantine Heritage