Eski Camii, Mardin ili, Ömerli ilçesinin Şafak Mahallesi’nde yer almaktadır. Avluya geçiş sağlayan girişin üzerindeki müftülük tabelasına göre 1900 yılında inşa edilen caminin yapımında, kesme taş ve moloz taş kullanılmıştır. Dikdörtgen bir alana oturtulan camiye geçiş, avlunun güneyinde bulunan, genişliği 1,34m, derinliği 0,30m, yüksekliği ise 2,17m ölçülerindeki yarım daire kemerli açıklıktan sağlanmaktadır. Harim mekânın güneyinde, 0,86m genişliğinde, 0,90m derinliğinde ve 1,95m yüksekliğinde dışa çıkıntı yapan mihrap nişi yer almaktadır. Mihrabın batısında ahşap minber, doğusunda ise vaaz kürsüsü bulunmaktadır. Çeşitli biçimlerde pencere açıklıklarına yer verilen cami, içten çapraz tonozlu; dıştan ise düz dam şeklinde yapılmıştır. Harim mekânı, pvc malzeme ile bölümlere ayrılmıştır. Bu bölümler, imam odası ve kadınlar bölümünden oluşmaktadır. Caminin kuzeyinde, doğu-batı yönünde 11,15m, kuzey-güney yönünde 11,40m ölçülerinde, kareye yakın dörtgen planlı avlu yer almaktadır. Avlunun güneydoğusunda hela ve kare kaide üzerinde yükselen minare bulunmaktadır. Silindirik gövdeli ve tek şerefeli olan minarenin üzeri, kubbe ile kapatılmıştır. Restorasyon geçiren camide yer alan çapraz tonozların boyandığı görülmektedir. Yapının yüzeylerinde yer yer tuzlanma, rutubet ve dökülmeler mevcuttur. Mekânın duvar yüzeylerinde kılcal çatlaklar yer almaktadır. Restorasyon çalışmaları ile mekânın dış cephelerindeki derz dolguları doldurulmuş ve parça kayıpları yenilenmiştir. Hela ve abdesthane bölümleri sonradan eklenmiştir. Yapı genel olarak iyi durumdadır.1

  1. Mardin İli Kültür Envanteri, Cilt I, s. 407. ↩︎