1224 yılında Niksar’da bir han vardı. Bu hanın nasıl göründüğünü bilmiyoruz. Niksar’daki anıtlar ve kalıntılar arasında böyle bir yapı ile ilişkilendirilebilecek hiçbir şey yoktur. Kurt Erdmann, Niksar’ı 11 Temmuz 1958’de ziyaret etmiştir.1 Ancak, İbrahim Divarcı Niksar’da bir harabe fotoğraflamıştır. Fotoğraflar, http://www.turkishhan.org/niksar.htm sitesinde görülebilir.2

Niksar Cezaevi Yanındaki Han, Tokat’ın Niksar ilçesi kent merkezinin girişinde, doğudan ve güneyden gelen yolların birleştiği noktada yer alan, yapım tekniği ve malzemesi bakımından Selçuklu dönemi karakteri taşıyan bir kervansaray kalıntısıdır. Aykun’un araştırmaları sonucunda yapının, İ. Hakkı Uzunçarşılı tarafından yayımlanan bir kitabede adı geçen ve 1224 yılında El Kasım Ahmed İbn Ahmed tarafından inşa ettirilen kervansaray olduğu ileri sürülmektedir. Düzgün ve kaba yonu taştan kaset duvar tekniğiyle inşa edilen dikdörtgen planlı yapının kuzey duvarı üzerinde yarım dairevi payandalar yer almakta olup sahın sistemi arkeolojik kazı yapılmadan tam olarak okunamamaktadır. Yakın çevredeki yapılaşma nedeniyle kalıntılar çeşitli tahribatlara maruz kalmıştır.3

  1. Kaynak: Kurt, Erdmann: Das anatolische Karavansaray des 13. Jahrhunderts, p. 197, Han No. 76 ↩︎
  2. “Han near Niksar,” Turkish Han, erişim tarihi 25 Nisan 2026, http://www.turkishhan.org/niksar.htm. ↩︎
  3. Osman Eravşar, Pembe Ayşıl Tükel Yavuz ve Gulam Muhammed Vedat Toprak, Ortaçağda Kuzey Anadolu Kervan Yolları ve Yol Üstü KuruluşlarıTÜBİTAK Araştırma Projesi No. 109K369 (Konya, Kasım 2013). ↩︎
✶ Medya