Tavlusun’daki manastır kalıntısı, doğu-batı doğrultusunda dikdörtgen planlı olarak inşa edilmiştir. Yapımında düzgün kesme taş ile moloz taş kullanılmış, bu da yapıya hem sağlamlık hem de anıtsal bir görünüm kazandırmıştır. Her ne kadar günümüzde harabe durumda olsa da, beden duvarlarının izleri ve özellikle kuzey cephesinde ortada yer alan giriş kapısı portalı hâlen ayırt edici niteliktedir. Giriş portalinde tamamen düzgün yonu taş işçiliği dikkat çeker. Kapının lento kısmı yuvarlak bir kemerle tamamlanmış, bu kemerin üzeri üçgen bir alınlıkla hareketlendirilmiştir. Bu özenli taş işçiliği, yapının estetik değerini ortaya koyar. Pencere elemanlarına ait kalıntılar da aynı ölçüde göze çarpıcıdır ve yapının özgün mimari düzenine işaret eder. Zemin katında, yıkıntı halinde günümüze ulaşan kaya oyma mekânlar yer almaktadır. Bu mekânlar, yapının işlevine dair ipuçları sunmakta ve manastırın özgün mimari bütünlüğünü tamamlamaktadır.

Yapı, tarihî ve estetik nitelikleri nedeniyle 2863 sayılı yasa kapsamında korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiş, I. Grup yapı statüsüne alınmıştır.

Charles Texier’in Description de l’Asie Mineure (Paris 1849, Cilt II) adlı eserinde, Société de Géographie’nin Monsieur de Civrac’ı Karasu’nun tüm akışını ayrıntılı biçimde incelemekle görevlendirdiği belirtilmektedir. Bunun gerekçesi, önceki yıllarda coğrafyacılar arasında Karasu’nun Strabon’un aktardığı antik Melas ile özdeş olup olmadığı konusunda farklı görüşlerin bulunmasıydı. De Civrac, 8 Mayıs 1840 tarihinde tuttuğu seyahat notlarında şu gözleme yer vermektedir: “… yerlilerin Deliçay adını verdikleri dere, Talas’a yarım saat uzaklıktaki küçük Derevenk köyünün tam ortasından geçmektedir. Çok yakınında ise Patriğin ikamet ettiği Rum Surp Garabed Manastırı yer alır. Ermenilere ait aynı adla anılan bir diğer manastır ise daha doğuda konumlanmıştır.”

Bu anlatım, büyük olasılıkla Tavlusun’daki manastır kalıntılarına işaret etmektedir. Ayrıca söz konusu Ermeni Surp Garabed Manastırı, günümüzde Gesi Bahçeli olarak bilinen, eski adıyla Efkere’de yer almakta olup, doğrudan doğu yönünde olmasa da kuzeydoğu tarafında Tavlusun’daki bu kalıntıların karşısında konumlanmaktadır. 8 Mayıs 1840 tarihli bu kayıt, Tavlusun’daki manastırın o dönemde hâlen ayakta olduğunu da ortaya koymaktadır.

Fakat Rumların kendi terminolojisinde Surp Garabed adı kullanılmamaktadır, çünkü bu Ermenice’de yerleşmiş bir unvandır. Rumların dilinde karşılığı Agios İoannis Prodromos (Türkçe: Vaftizci Yahya) şeklinde olurdu. Dolayısıyla söz konusu manastırın doğru adının Agios İoannis Prodromos Manastırı olması gerekir. Bu noktada dikkat çeken husus, Derevenk’in güneyinde yer alan Zincidere’de gerçekten de bu isimde bir manastırın bulunmasıdır; ancak De Civrac’ın “diğer manastır ise daha doğuda” ve “çok yakınında” ifadesi, hem yön hem de mesafe açısından bu tespitle uyuşmamaktadır.

Tavlusun’da eskiden yeri tam olarak bilinmeyen Agios Ioannis Hristotomos adlı bir şapel bulunduğundan, bu manastırın adı belki de Agios Ioannis Hristotomos (Chrysostomos) Manastırı da olabilir.