Şeker Hanı
- Kültür
- Osmanlı
- Yüzyıl
- 19. yy
- Durum
- Erişilebilir
Şeker Hanı 1850 yılında inşa edilmiştir. Orijinalinde yolcuların konaklaması için yapılmış olan han, zemin katta depo ve ahır, üst katta ise odalardan oluşan düzeniyle klasik işleyişe sahiptir. Giriş doğu cephesinin kuzey köşesine yakın bir noktada yer alan 2,50 metre genişliğinde sivri kemerli cümle kapısıyla sağlanmıştır. Cepheden 0,80 metre taşırılarak belirgin bir görünüm kazandırılan bu kapı, üst kısmı kiremit çatı ile örtülmüş kemerli bir bölümle dikkat çeker. Giriş hacmi, üzeri açık ve “L” biçiminde kurgulanmış bir geçitle yamuk planlı avluya bağlanır. Han mimarisinde alışılmadık bu çözüm, yapıyı benzerlerinden farklı kılar.
Giriş kısmında dört oda ve üst kata çıkan merdiven bulunur. Bu odalardan ikisi 1950’li yıllarda eklenmiştir. Girişin kollarına ve avluya açılan odaların kapı ve pencereleri dıştan basık kemerli, içten dikdörtgen formludur; kapılar pervazlı, pencereler ise demir parmaklıklarla donatılmıştır. Avlunun güneybatısında yer alan kapı, han ile birlikte yapıldığı belirtilen Güleç Evi’ne açılmaktadır. Evin girişinde Hicrî 1265 tarihi görülür ki bu da yapının miladi 1850 yılına işaret eder.
Han, süslemeleriyle de öne çıkar. Dış cephede yalnızca doğu cephesindeki giriş kapısında siyah-beyaz kesme taş kullanımı göze çarparken, iç mekânda zengin bir taş işçiliği görülür. Zemin katta avluyu çevreleyen mekânların duvarları kapı ve pencere kemerlerine kadar bir sıra siyah, bir sıra beyaz kesme taşlarla örülmüş; ayrıca sütun başlıklarındaki işçilik diğer hanlarda rastlanmayan bir bezeme özelliği sunmuştur. Sivri, basık ve rampa kemerlerin bir arada kullanıldığı yapıda üst örtüde çapraz tonoz, sivri beşik tonoz, düz örtü ve kırma kiremit çatı birlikte uygulanmıştır.
Zaman içinde işlevini kaybeden Şeker Hanı’nın zemin katı depo ve dükkân, üst katı ise kullanılmayan alanlar hâline gelmiştir. Ancak Gaziantep Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülen kapsamlı restorasyon sonucunda yapı 2024 yılında yeniden hizmete açılmış ve tarihî dokusuyla günümüze kazandırılmıştır.