Yahyalı Akça Koca Zaviyesi
- Tür
- Zaviye
- Yüzyıl
- 15. yy
- Durum
- Erişilebilir
Doğu-batı doğrultuda dikdörtgen bir plân arzeden yapı, birbirine yuvarlak kemerle bağlanmış, mezar odası ve mescit bölümlerinden oluşmaktadır. Yapıya doğu cephenin kuzey köşesine yerleştirilmiş bir kapıdan girilmektedir. Yapının güney ve kuzey cepheleri sağır bırakılmış, doğu ve batı cephelere birer pencere açılmıştır. Türbe bölümü, mescit bölümünden daha yüksek yapılmıştır. Giriş kapısından zaviyenin mescit bölümüne geçilmektedir. Bu mekan doğu-batı doğrultuda dikdörgten bir mekandır ve batı cephesinde, güney ve kuzey duvarlara oturan kemerli açıklıkla türbe kısmına geçit vermektedir. Mescit bölümünün ortasına yerleştirilen mermer sütun üzerine dört yönde atılmış beton kolonlar üzerine betondan bir üst örtü yapılmıştır. Orijinalinde bu mekanın üzeri tonozla örtülmüş olmalıdır. Mescit bölümünün güney duvarının ortasında yarım daire olarak düzelenen mihrap yer almaktadır. Kavsarasız olan mihrap nişinin köşelikleri yalın bırakılmış ve bir silme kuşağı ile tepelik kısmından ayırılmıştır. Tepelik bölümüne yerleştirilen kitabeden yapının (belkide bu mihrabın) 1831 yılında, Ali oğlu Osman oğlu Yusuf oğlu Yahya tarafından onarılmış olduğu anlaşılmaktadır.
Mescit bölümünün batısındaki türbe, dikdörtgen bir mekan olup üzeri tekne tonozla örtülmüştür. Burada zaviyesinin kurucusu Akça Kocaya ait olduğu söylenen mezar bulunmaktadır. Mezarın baştaşındaki kitabe yıprandığından okunamamaktadır. Ayak taşında ise kabartma olarak Mühr-ü Süleyman bezemesi yer almaktadır. Tekne tonozun tepesinde iki sıra halinde üçerden altı adet dairesel formlu ışık gözü bulunmaktadır. Yapı 1831 yılındaki onarımların dışında, son zamanlarda da betonarme üst örtüsü ve sıvanmış duvarlarıyla bir onarım geçirmişe benzemektedir.
Süslemesi : Mihraptaki basit silmeler ve mezar taşındaki Mühr-ü Süleyman motif dışında yapıda süsleme yoktur.
Malzeme ve teknik : Duvarlarda kaba yonu, kemer ve tonozda düzgün kesme taş malzeme kullanılmıştır.
Kitabesi : Yapıdaki 1831 tarihli kitabe muhtemelen bir onarım kitabesi olmalıdır.
Tarihlendirme : İrene Beldiceanu Akça Koca Zaviyesine yönelik 15.yüzyıldan vakıf kayıtları olduğu belirtmektedir. Dolayısıyla bu kayıtlara bakılarak zaviyenin 15.yüzyıldan önce var olduğu ileri sürülebilir.1
- Kayseri Taşınmaz Kültür Varlıkları Envanteri, Sayfa 1250 ↩︎