Köprü, Başkavak (Ahmedi) Köyü’nü ikiye bölen Savur Çayı’nın üzerindedir.

Köprü üzerinde iki kitabe bulunmaktadır. Birinci kitabe Hacı İbrahim’e ait 1168/1755 tarihli inşa kitabesidir. İkinci kitabe ise 1278/1861 tarihli olup Hacı İbrahim’in oğlu Emir Hacı Abdullah Bey’in tamir kitabesidir. Köprü 1168/1755 tarihinde Hacı İbrahim tarafından yaptırılmış ve Hacı İbrahim’in oğlu Emir Hacı Abdullah Bey tarafından 1278/1861 yılında onarılmıştır (Yıldız, 2010, s.134).

Diyarbakır Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun 12.03.1997 tarih ve 1939 sayılı kararıyla tescillenen köprü günümüzde sağlam olup yayaların ve hayvanların geçişi için kullanılmaktadır.

Köprünün iki kitabesinden birincisi inşa kitabesi olup beyaz renkli kalker taşına kabartma tekniğiyle celi sülüs hatla yazılmıştır. İki satırlık kitabenin dili Arapçadır.

Hâte Ahmediyye Sâhibu‟l – hâyrât
El – Hâc İbrahim fî sene 1168 /1755

Hayırlı ve güzel işlerin sahibi olan Hacı İbrahim, 1168/
1755 yılında Ahmedi‟ye geldi.

İkinci kitabe, tamir kitabesi olup birinci kitabenin batısındadır. Kitabe beyaz renkli kireç taşına celi sülüs hatla kabartma tekniğiyle
yazılmıştır. Dili Arapça olan kitabe iki satırdan ibarettir.

Amera hâzihi‟l – cisr sâhibu‟l – Hayrât es – Seyyid Abd („llâh)
ibn İbrahim Allâhu Teâlâ……. fi sene 1278/1861.

Bu köprüyü, İbrahim oğlu, hayır ve iyilik sahibi Seyyid
Abdullah….. Allah Teâlâ onları ( affetsin)….. 1278/1861 yılında tamir ettirdi.


Köprü, doğu – batı istikametinde uzanmaktadır. Eser, sivri kemerli, on dört gözlü ve yolu düz olan köprüler grubuna girmektedir. Döşeme uzunluğu 70.50 m., genişliği 3.10 m.’dir. Köprünün orta bölümü 2.90 m., uç kısımları 2.30 m. yüksekliğindedir.

Yapı, On dört kemer gözlü olup, kemerler on beş ayağa oturmaktadır. Doğudaki iki kemer gözü kısmen toprakla dolmuştur. Kemer gözleri ortaya doğru genişlemekte ve büyümektedir. Taşıyıcı olarak sivri kemerlerin kullanıldığı köprüde onarımlardan kaldığı anlaşılan yuvarlak kemerlere de rastlanılmaktadır.

Ayakların memba yönlerinde günümüzde sadece doğudan dördüncü ve beşinci ayaklarda yarım silindirik şekilde birer sel yaran vardır. Bu sel yaranlar orijinal olmayıp sonradan yapılmıştır. Mansap yönünde doğudan dördüncü kemerin sağında ve solunda ikişer satırlık birer kitabe bulunmaktadır. Bu yönde, doğudan on ikinci kemer gözü kapatılarak güneydeki çamaşırhanenin bir bölümü olarak kullanılmaktadır.

Köprünün üzerinde herhangi bir süslemeye rastlanmamaktadır. Yapı, sarı renkli kaba yonu taştan inşa edilmiş, kemerlerde düzgün kesme taş kullanılmıştır. Köprü yolu günümüzde betonla kaplanmıştır.

Kaynak: Mardin’deki Tarihi Köprüler Üzerine Bir Değerlendirme, İrfan Yıldız – Erkan Koç