Hasan Bey Çeşmesi’nin inşa tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, kitabesinin bulunmaması sebebiyle tarihlendirme doğrudan yapı üzerindeki mimari ögelerden yapılabilmektedir. Sütun başlıklarındaki süsleme anlayışı ve alınlıkta yer alan kabartma dikkate alındığında, çeşmenin 19. yüzyılın ikinci yarısında inşa edildiği düşünülmektedir.

Yapı, tek cepheli ve tek kemerli bir düzenleme göstermektedir. Erkilet Kasabası Yukarı Mahalle’de bir evin avlu duvarının sokağa bakan yüzüne bitişik olarak yapılmıştır. Çeşmenin kemeri, yekpare taştan biçimlendirilmiş sütunlara oturmaktadır. Kaideleri sade bırakılan bu sütunların başlıkları, altta bilezik, üstte ise kıvrımlarla şekillendirilmiş volütlü süslemelerle dikkati çeker. Kemer formu, hafifçe at nalını andıran yuvarlak sivri bir görünüme sahiptir. Kemerin hemen üstünde, saçak silmesinin altında yüksek kabartma olarak işlenmiş sekiz yapraklı bir rozet kabartması yer almakta, bu da yapının en karakteristik bezeme ögesi olarak öne çıkmaktadır.

Çeşmenin alınlığı üç yönden düz profilli bir silme ile çerçevelenmiş olup, bu silme yüzeyden oldukça taşkın biçimde işlenmiştir. Çeşme duvarında yer alan ayna taşı sivri formlu bir kör kemer düzenlemesiyle biçimlendirilmiş, bu alanın içinde tek lüle yerleştirilmiştir. Çeşmenin yalağı ise siyah bazalt taşından yapılmıştır.

Bezeme bakımından sütun başlıklarındaki volütler, alınlığı kuşatan taşkın silme ve rozet kabartması yapının öne çıkan unsurlarıdır. Malzeme olarak ise çeşmenin genelinde düzgün kesme taş tercih edilmiştir.

Hasan Bey Çeşmesi günümüze sağlam durumda ulaşmış olup hâlen kullanılmaktadır.

✶ Medya