1924 Ankara Haritası’da, Mehmet Şevket Çeşmesi adıyla kaydedilmiş bir çeşme gösterilmiştir. Günümüzde de varlığını koruyan çeşme, halk arasında ‘Altıayaklı Çeşme, Altıayaklık Çeşme, Altıaylık Çeşme, Altıoyuk Çeşme’ gibi adlarla bilinmektedir. Altı ayak adlandırması, çeşmeyi yaptıran Altı Ayakzade Mehmet Şevket Efendi ile bağlantılıdır. Çeşmenin günümüzdeki yeri, Kale Mahallesi’nde, Kayseri Sokak ile Akdağ Sokak’ın kesiştiği noktada, eski Demir Fırka Polis Karakolu’nun ön tarafına denk gelmektedir. Geç Osmanlı Dönemi eserleri arasında sayılan ve Elmadağ su hattı üzerinde bulunan çeşme, günümüzde kullanılmamaktadır.

Ön cephesi kesme Ankara taşları kullanılarak yapılmış olan çeşmenin, depo bölümünde kesme ve moloz taşlar kullanılmıştır. Çeşme, önünde bulunduğu yapının çevre duvarı köşesine monte edilmiştir. Çeşmenin yan duvarları, bahçe duvarı ile birleştirilmiş ve sıvanmıştır. Ön cephesinde saçak şeklinde hafif dışarı çıkık vaziyette bir kornişin kapattığı üçgen bir alınlığı bulunmaktadır. Alınlığın bitim yerinde iki kenarda olması gereken taşlar kırılmıştır. Alınlık üzerine yerleştirilmiş olan mermerden kitabesi yerinde durmaktadır. Kitabe üzerinde 4 satır halinde düzenlenmiş bir yazıt bulunmaktadır. Yazıtta, çeşmenin Altı Ayakzade Mehmet Şevket Efendi tarafından 1907 yılında yaptırıldığı belirtilmektedir. Yazıtın tam çevirisi şöyledir: “Kale’llahu tebareke ve Teala ve min’el-mai külli sey’in hayy el-bani Altı Ayakzade Mehmet Şevket Efendi 14 Ağustos 1323 ve 12 Recep 1325” (Şehr-i Kadim Ankara, Cilt 3, s.422). Çeşmenin uzunlamasına dikdörtgen biçimde yerleştirilmiş yekpare ayna taşı üzerinde kabartma bitkisel süslemeler dikkat çekicidir. Lülesi yerinde olmayan çeşmenin yalak taşı belli oranda zemine gömülmüş ve yalak taşının içi asfaltla doldurulmuştur.

Kaynak: Osmanlı Dönemi’nde Ankara’nın Mahalle Çeşmeleri

✶ Medya

✶ Kaynaklar