Saide Hanım Çeşmesi, Hamamarkası bölgesinde Sarıca Sokak ile İnci Sokak’ın kesiştiği köşede bulunmaktadır. Yeşil Ahi Camisi giriş kapısının hemen karşısında (batısında), yolun diğer tarafında yer alan çeşme, zaman içinde bakımsızlıktan tam anlamıyla bir harabe haline gelmiştir. Kemer seviyesine kadar moloz ve kesme taşlarla örülmüş olan çeşmenin kemer hizasından itibaren üst bölümü, tuğla örgüdür. Sivri kemerli derince bir nişi bulunan çeşmenin, tuğla örgü olan bölümünde nişi ortalayacak şekilde mermer bir kitabesi bulunmaktadır.

Kitabesinden çeşmenin Ahmet Faik Paşa’nın kızı olan Saide Hanım tarafından Hicri 1323’de (Miladi 1905) hayır amaçlı yapıldığı anlaşılmaktadır (Erdoğan, Altındağ’ın Manevi Coğrafyası, s.246). 2003 yılında kaybolduğu söylenen çeşme kitabesi günümüzde mevcut değildir. Çeşmenin ayna taşı yekpare mermerdir. Çeşmenin sol bitişiğinde eskiden bir yapı bulunduğu bilinmektedir. Bu yapının yıkılması sonrası çeşmenin bir tarafı boş kaldığından çeşme o yöne doğru yıkılmaya başlamıştır. Bugün çeşme büyük oranda yıkık durumdadır (Ağustos 2017’de çeşmenin yanındaki boş alanda yeni bir inşaat çalışması başladığı gözlenmiştir.).

Kaynak: Osmanlı Dönemi’nde Ankara’nın Mahalle Çeşmeleri

✶ Medya

✶ Kaynaklar