Kütüphanenin temellerini 1902 yılında dönemin Sivas Valisi Reşid Akif Paşa tarafından Sultan II. Abdülhamid’e ithafen “Hamidiye Mektebi” olarak atılmıştır. 1961‘de Yarı Açık Cezaevi‘ne dönüştürüldü, 2021‘de Sanayi Mektebi Müzesi1 olarak hizmet verdi ve nihayet 16 Ekim 2025‘te Numan Efendi Halk Kütüphanesi olarak açıldı.2

Kütüphane, ismini Sivas’ın ilk vakıf kütüphanesini kuran alim Numan Efendi’den alır ve şehrin yeni kültür merkezi olarak hizmet vermektedir.

Selçuklu ve Osmanlı devletinde mesleki eğitim, Tanzimat devri öncesine kadar Ahilik ve Lonca teşkilatı tarafından yürütülmüştür. 18. yüzyılda Sanayi Devrimi’nin getirdiği yenikler ve modernleşme bu teşkilatların etkisinin yavaş yavaş yitirilmesine ve yetersiz kalmasına neden olmuştur (Tosun, 2010:28-30). Bu nedenle Tanzimat’tan sonra Sultan Abdülmecid’in 1845 yılında girişimiyle Muvakkat Maârif Meclisi toplanarak, mesleki eğitim kurumları açılmasına karar alınmıştır. Sultan II. Abdülhamid Han döneminde de sanayi ve ticaret mekteplerinin açılması hızlandırılarak yaygın hale getirilmesi sağlanmıştır. Mesleki eğitim veren okullar, İstanbul’dan Tuna’ya, Beyrut’tan Diyarbakır’a, Sivas’tan Aksaray’a kadar birçok vilayet ve kasabada inşâ edilerek faaliyete geçirilmiştir. Yaşayan Müze konseptinde düzenlenen 1.765 m² kapalı alana, 22.925 m² açık alana sahip yapıda; Sanayi Mektebi Odası, Cezaevi Odası, Sivas’a Özgü Eşya ve Eserler Salonu, Halı ve Kilim Atölyesi, Müzik Aletleri Atölyesi, Sivas Ağızlığı ve Sivas Kalemi Atölyesi, Sivas Bıçağı Atölyesi, Sivas Tarağı Atölyesi, Gümüş Atölyesi, Bakır Atölyesi, Fuaye, Konferans Salonu, Müze Satış Mağazası, Kafeterya ve Yönetim Birimi gibi geleneksel el sanatlarına yönelik uygulama atölyeleri ve hizmet birimlerden oluşmaktadır.

Sanayi Mektebi Müzesi

  1. https://www.restorasyonhaber.com/numan-efendi-kutuphanesi-hizmete-acildi ↩︎
  2. https://sivas.bel.tr/haber/numan-efendi-halk-kutuphanesi-acildi ↩︎

✶ Medya