Tophane, Boğazkesen Caddesi’nde bulunan camii, 1592 yılında Tomtom Mehmet Kaptan ismiyle bilinen bir zat tarafından yaptırılmış. 1855 ve 1878 tarihlerinde önemli tadilâtlar geçirmiş. Cami, imamlarından musikişinas Tuntun Abdullah Efendi’nin lakabı olan Tuntun adıyla da biliniyor.

Yukarıdaki bilgileri Beyoğlu Müftülüğü’nün sitesinden aldım. Caminin ismi ve bânisinin lâkabı “Tomtom” olarak veriliyor. Caminin giriş kapısının üstüne de Tomtom Kaptan Camii yazılmış. Diğer taraftan bu camide daha önce imamlık yapmış olan Abdullah Efendi’nin lâkabının “Tuntun” olduğu ve bu yüzden Tuntun Camii olarak da tanındığı belirtiliyor.
Bir defa bizde tomtom diye bir lâkabın olacağını düşünmüyorum. Olsa olsa tonton olur. İmamın lâkabı da müsikişinaslığından ötürü “tuntun”muş. Tonton’la tuntun’u karıştırıp tomtom yapmışlar gibime geliyor. Çünkü ben İstanbul başta olmak üzere bir çok şehirde cami isimlerinin yanlış yazıldığını, hatta mantık süzgecinden dahi geçirilmeden saçma sapan uydurma isimlerin tabelalara koyulduğunu gördüm. Ebüssuade gibi… Beyazıt’taki Bâbüssaade Ağası Hüseyin Ağa’nı yaptırdığı caminin Türkçe tabelasında ve kapı girişindeki koca mermerde Ebüssuade Hüseyin Ağa Camii yazıyor. “Ebussuud”la “babüssaade”nin karmasından “ebussuade”yi çıkarmışlar.
Kısacası bu caminin gerçek adı da ya “tonton”dur, ya da “tuntun”… (24/ 02/ 2013)

Mustafa Cambaz – Tomtom Kaptan Camii

✶ Medya