1924 Ankara Haritası’da Öksüzce Camisi’nin (Eskicioğlu Camisi) kuzey tarafında, ‘Öksüzce Çeşmesi’ adıyla kaydedilmiş olan çeşme, günümüzde de varlığını korumaktadır. Envanter kayıtlarında ‘Kargalı Çeşmesi’ şeklinde adlandırılmış olması, hemen yakınındaki Kargalı Sokak ile bağlantılı olmalıdır. Aynı kayıtlarda çeşmenin 14. ya da 15. yüzyıla tarihlendiği görülmektedir (envanter.gov.tr). Günümüzde daha çok ‘Eskicioğlu Çeşmesi’ adıyla anılmaktadır. Çeşme, muhtemelen burada bulunan eski cami döneminden kalmadır. Bu durumda çeşmeyi 16. ya da 17. yüzyıla tarihlemek mümkündür. Burada daha önce bulunan cami, 1743 yılında yıkılarak (Şehr-i Kadim Ankara, Cilt 3, s.311) yerine bugün gördüğümüz cami yapılmıştır. Çeşmenin kemer nişi içinde üst tarafta bir kitabesi bulunmakla birlikte üzerindeki yazı okunamamaktadır.

Öksüzce Çeşmesi, iri blok taşlar kullanılarak yığma biçimde yapılmıştır. Ön cephede taş sıraları arasında 2 sıra tuğla dizilerek dekoratif bir görünüm oluşturulmuştur. Çeşmenin derin nişi, tuğla örgülü basık bir kemer altına alınmıştır. Tek lüleli çeşmenin niş içinde kalan yekpare yalak taşı günümüzde de varlığını korumaktadır. Çeşmenin öne doğru çıkıntılı betondan yapılma bir korniş ile sonlandırıldığı görülmektedir. Çeşmeye sonradan su borusu çekilmiş olmakla birlikte bugün kullanılabilir durumda değildir. Çeşmenin 1972 yılında tescil edildiği bilinmektedir.

Kaynak: Osmanlı Dönemi’nde Ankara’nın Mahalle Çeşmeleri

✶ Medya

✶ İlişkili Yerler

✶ Kaynaklar