Vezneciler Meydanı’ndan Bozdoğan Kemerleri’ne doğru giden 16 Mart Şehitleri Caddesi’nin başındaki, günümüze ulaşamayan ve bugün yerinde İ.Ü. Su Bilimleri Fakültesi’nin bulunduğu, büyükçe bina sur içi İstanbul’unun ilk apartmanlarından meşhur Letafet Apartmanı idi. Geçtiğimiz yüzyılın başlarında Serasker Rıza Paşa tarafından konak olarak inşa edilmişti. Dört katlı olup, en üst ahşaptı. Köşesinde yuvarlak bir cumbası vardı.

Letafet Apartmanı, İstanbul Şehremini Cemil Topuzlu’nun, batılı anlamda bir müzik ve tiyatro konservatuarı açmak üzere harekete geçtiği zaman, Paris Konservatuarı’ndan Andre Antoine adlı hocayı İstanbul’a davet etmiş ve ilerde Şehir Tiyatroları adını alacak olan Dâr’ül-Bedâyî adlı sanat kuruluşunu 13 Ocak 1914 günü bu binada açmış, 1914 Haziran’ından 1917 sonuna kadar tatbikat sahnesi olarak kullanılmıştı.

Ayrıca, o zamanki adı Futbol Hey’et Müttehidesi olan Türk Futbol Federasyonu da 1923 yılında, Yusuf Ziya Bey (Öniş) tarafından bu binanın bir salonunda yapılan toplantıyla kurulmuştu.1

Mondros Mütarekesi’nin imzalanmasından birkaç gün önce 10. Kafkas Tümeni İstanbul’a gelmiş, Şehzadebaşı’ndaki Letafet Apartmanı’nı şubeleriyle birlikte tümen karargâhı olarak kullanmıştır. Tümene bağlı mızıka takımının askerleri ise, bu apartmanın karşı köşesindeki iki katlı harap ve ahşap binaya yerleştirilmişti.2

Letafet Apartmanı’nın en bilinir ve dikkate değer özelliği 1. Dünya Savaşı’ndan sonra İngilizlerin İstanbul’u işgali sürecinin ilk ve en önemli hadisesi olan Şehzadebaşı Karakol Baskını ve karakolda bulunan mızıka takımının askerlerin şehit olması hadisesiyle olan ilgisidir.

İngiliz askerleri tarafından 16 Mart 1920 tarihinde gerçekleştirilen baskın ve katliam, Şehzadebaşı Karakolu olarak bilinen ve bugüne ulaşamayan, Letafet Apartmanı’nın karşısındaki köşede bulunan bu yapıda meydana gelmiştir. Yeri ise günümüzde, Vezneciler Meydanı’nın ortasında, Metro girişinin önüne gelmektedir.

—–

  1. Mimdap.org – Eski Direklerarası Tiyatroya Hasret ↩︎
  2. Serpil Sürmeli, Şehzadebaşı Karakolu Baskımı, A. Ü. Türk İnkılâp Tarihi Enst. Atatürk Yolu Dergisi, S.45, 2010. ↩︎

✶ Medya

✶ İlişkili Yerler