İstanbul’un en eski mezarlıklarından biri olup Eğrikapı’dan Haliç’e kadar uzanmaktaydı. Şehrin fethi sırasında kara surları cephesinde şehit düşenlerin buraya defnedildiği rivayet edilmektedir. 1950’lerde XV. yüzyıl sonları ile XVI. yüzyıl başlarına ait birçok mezar taşının da mevcut olduğu bilinen bu mezarlık, çevre yolu düzenlemelerine (hemen hemen tamamı 1968 yılı yol çalışmaları inşaatı sırasında) kurban edilmiş; bu nedenle de ancak birkaç küçük parçası günümüze ulaşabilmiştir.İsmini 1456 yılında vefat eden Tokmak Dede’den almıştır. Tokmak Dede, fetih ordusuyla İstanbul’a gelmiş Buhara erenlerindendir. Ya Vedüd Türbesi yakınlarına defnedilen Tokmak Dede’nin mezarı zamanla kaybolmuştur. İstanbul’un fethine katılan şehitlerin topluca gömüldüğü bu alan zamanla genişlemiştir. İstimlak edilen arazideki bazı mezar taşları Davutağa Kabristanı’na nakledilmiştir1.
Buradaki bazı mezar taşları Muhammet Erdi Gökyar, Furkan Yiğit Gürleyik ve Ahmet Yurtbakan tarafından okunmuştur.
Nakkaş Osman Ağa Kabri
Hüve’l-baki
Fenadan bekaya eyledi rıhlet
Hak ide kabrini ravza-i cennet
Merhum Nakkaş Osman
Ağa’nın ruhuna el-Fatiha.
fi 25 Rabiu’l-ahir (R) sene 1236 – Hicri / 30 Ocak 1821
Gazi İsmail Beşe Kabri
Merhum ve
mağfur Gazi
İsmail Beşe
ruhiyçün
Fatiha
sene H. 1124 – M. 1712
Tokatlı İbrahim Alemdar Mezar Taşı
[……].. murâd bir du’âdır
[….]ün baŋa-ysa yarın saŋadır
Gencligine doymayan murâdına
Érmeyen gonca gülin? Dermin?
Otuz altı bölügiŋ Tokatlı
Merhûm İbrâhîm ‘alem-dâr
Rûhına Fâtihâ sene 1227
- Büyük İstanbul Tarihi, Tarihi Müslüman Mezarlıkları, c.5, İBB Kültür A.Ş., 2015. ↩︎
